Polityka rachunkowości w NGO




W poniższym tekście postaram się
odpowiedzieć na pytanie po co w NGO polityka rachunkowości. Nie jest to
natomiast poradnik lub kompleksowy przewodnik jak takie narzędzie stworzyć, tym
powinna zająć się osoba zajmująca się księgowością w organizacji. W przypadku
gdy w organizacji nikt nie zajmuje się profesjonalną księgowością to raczej
skala działania NGO pozwoli na skorzystanie jednego ze standardowych wzorów
polityki rachunkowości.


 
Odpowiedź może zaskoczyć,
albowiem politykę zgodnie z art. 10 ust. 1 Ustawy o rachunkowości z dnia 29
września 1994 r. (Dz.U. 1994 Nr 121 poz. 591, dalej jako: Ustawa)
powinna posiadać każda jednostka do której
stosuje się przepisy Ustawy, czyli każda organizacja pozarządowa
(art. 2
ust. 1 Ustawy). Zwłaszcza w małych NGO spotyka się to często z niedowierzaniem,
sprawdzaniem przepisów, a na końcu ze stwierdzeniem:
Powodów może być kilka:
  • wypełnienie
    wymogu Ustawy (osobnym pytaniem jest na ile ten wymóg jest w jakikolwiek sposób usankcjonowany prawnie i może wiązać się z negatywnymi konsekwencjami ze strony
    urzędów – z własnej praktyki mogę wskazać, że raczej nikt się o to „nie
    czepia”),
  • uporządkowanie
    księgowości i wprowadzenie stałych reguł, które później wpłyną na większą
    przejrzystość sprawozdania finansowego, a tym samym całej organizacji,
  • dobrze
    wygląda na stronie organizacji, czyli zwiększa nasz PR,
  • może
    być potrzebny dla rozliczeń w ramach dotacji zewnętrznych, grantów, konkursów
    itd.,
  • korzystanie
    w organizacji z rozliczeń w walutach obcych.
Temu ostatniemu powodowi
postanowiłem poświęcić więcej miejsca. W wielu organizacjach z racji
międzynarodowej aktywności jest to już spora część rozliczeń, nie tylko w
walucie Euro. W ramach programów UE możliwe jest otrzymywanie grantów w Euro,
partnerzy rozliczają się z nami w swoich walutach, a nad tym wszystkim musi
zapanować księgowość. Najlepszym narzędziem do tego jest dobrze przygotowana
polityka walutowa w ramach Polityki rachunkowości. Znajdą się w niej podstawowe
zasady przeliczania walut z art. 30 Ustawy, które możemy jednak rozbudować na
potrzeby wewnętrzne. Będzie to przydatne np. w przypadku, gdy rozliczamy grant lub
darowiznę w Euro i w takiej walucie realizujemy płatności. Wówczas mamy szereg
możliwości rozliczania z pracownikami, kontrahentami i usługodawcami:
  • dokonywanie
    wydatków przelewami w złotych z przeliczeniem po kursach bankowych – czego nie
    polecam ze względu na bardzo niekorzystne kursy względem „internetowych kantorów”,
  • wymiana
    całości EURO, co jest najłatwiejszą metodą, ale uzależnia nas od kursu,
  • rozliczanie wydatków w złotych w cyklach np.
    miesięcznych, a następnie wymiana konkretnych kwot EURO na PLN zgodnie z
    wyliczeniem – co pozwala na większą elastyczność,
  • rozliczenie części grantu/darowizny w EURO i
    prowadzenie dla niego osobnego rachunku (bankowego, księgowego ale też oddzielne
    zarządzanie tą częścią gotówki),
  • rozliczanie kwot w EURO bezpośrednio w
    kontrahentami – zależy to od ich zgody, ale czasami może być korzystne i dla
    nas (unikamy konieczności wymiany) i dla nich (zyskują walutę bez konieczności
    wymiany).
Możliwości te przywołałem tylko
przykładowo, tak by tylko wskazać jakie praktyczne sytuacje mogą być rozwiązane
za pomocą polityki rachunkowości i w jakich obszarach się przydaje dla osób
zarządzających organizacją.
 
 
Nie jest to trudne. Formalnie osoba odpowiedzialna za księgowość w organizacji lub tym bardziej firma zewnętrzna jest do tego zobowiązana ze względu na samo prowadzenie ksiąg w jednostce (NGO). Jednak w rzeczywistości wiąże się to z dodatkowymi kosztami (czas pracy). Gdy już jednak zostanie podjęta decyzja w tym zakresie warto by zarząd aktywnie włączył się w proces tworzenia tego dokumentu, tak by mógł mieć praktyczne zastosowanie, a nie zapełnił tylko kolejny folder w segregatorze z dokumentami finansowymi.
Kilka przykładowych linków, które pomogą w tworzeniu
polityki rachunkowości:
 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Powiązane posty